Trang chủHoạt động ngànhGiáo dục sức khỏe

Chăm sóc dinh dưỡng cho người bệnh thiếu máu

Máu là một loại tổ chức thể lỏng, tràn đầy trong hệ thống mạch máu, nuôi dưỡng các cơ quan và tổ chức cơ thể. Một số người khi đi khám bệnh được bác sĩ chẩn đoán bị thiếu máu. Thiếu máu có thể được điều trị với chế độ dinh dưỡng hợp lý.

Dấu hiệu nhận biết thiếu máu: chóng mặt, mất sức, hồi hộp, thở ngắn, sắc mặt trắng nhạt; nếu kèm có xuất huyết thì biểu hiện: xuất huyết dưới da, bầm tím, chảy máu cam, chảy máu chân răng, phụ nữ ra kinh quá kinh và phát sốt,…

Những loại bệnh thiếu máu thường gặp:

Thiếu máu do dinh dưỡng: do hấp thu chất dinh dưỡng nào đó không đủ mà gây ra thiếu máu. Chủ yếu gồm thiếu máu do thiếu sắt và thiếu máu hồng cầu to.

Thiếu máu do rối loạn chức phận tạo máu: do rối loạn tổ chức tạo máu trong tủy xương gây ra thiếu máu.

- Thiếu máu do thiếu sắt là một loại thiếu máu thường gặp, hemoglobin và hồng cầu trong máu giảm, thuộc loại thiếu máu nhược sắc, thường gặp ở trẻ sơ sinh, thiếu nữ tuổi dậy thì, phụ nữ mang thai.Nguyên nhân chính là do thiếu sắt gây ra.

- Thiếu máu hồng cầu tocòn gọi là thiếu máu dinh dưỡng, thiếu máu nghiêm trọng hơn, sự suy giảm hồng cầu thấy rõ hơn so với sự suy giảm hemoglobin. Chủ yếu do thiếu vitamin B12 hoặc axít folic gây ra. Gặp nhiều ở trẻ nhỏ, phụ nữ thời kỳ mang thai và cho con bú.

- Thiếu máu do rối loạn chức phận tạo máu là do tế bào gốc tủy xương bị tổn thương, dẫn đến toàn bộ hay một phần chức năng tạo máu suy giảm, với triệu chứng chính là giảm toàn bộ tế bào máu. Biểu hiện lâm sàng là thiếu máu tiến triển, xuất huyết, bội nhiễm và giảm tế bào máu toàn bộ. Bệnh gặp nhiều ở người trẻ tuổi. Người bệnh thiếu máu do rối loạn chức phận tạo máu về mặt ăn uống cần chú ý tăng cường dinh dưỡng, tăng sức đề kháng bản thân.

Những điều cần chú ý trongchăm sóc dinh dưỡng cho bệnh nhân thiếu máu:

- Ăn uống giàu đạm: protein là nguyên liệu tạo ra hemoglobin, nên chú ý bổ sung từ bữa ăn, hàng ngày mỗi kilôgam cân nặng cần 1,5g protein. Có thể chọn dùng thức ăn chứa đạm tốt như: gan động vật, thịt nạc, trứng, sữa và chế phẩm đậu.

- Tăng lượng cung cấp chất sắt: sắt là thành phần chính tạo ra hemoglobin. Ngoài số lượng ra, còn phải chú ý về chủng loại. Sắt trong thực phẩm động vật dễ hấp thu hơn, chẳng hạn như: thịt nạc, nội tạng (gan), lòng đỏ trứng,… Sắt trong thực phẩm thực vật tỉ lệ hấp thu kém hơn.

- Tăng cung cấp vitamin C: Vitamin C có tác dụng thúc đẩy hấp thu sắt, có thể tăng tỉ lệ hấp thu gấp 5-10 lần. Rau cải và trái cây tươi chứa nhiều vitamin C, khi cần thiết có thể bổ sung viên vitamin C.

- Tăng cung cấp vitamin B12: nội tạng động vật (gan, cật), thịt nạc, đậu xị (đậu nành chế muối), đậu tương… đều là nguồn cung chính vitamin B12.

- Tăng cung cấp axít folic: rau lá màu xanh là nguồn chính của axít folic, tương tự như vitamin C khi gặp nhiệt dễ bị phá hỏng, còn nên chú ý phương pháp chế biến, cố gắng giảm mất mát.

Ngoài ra, cần giảm những nhân tố ảnh hưởng việc hấp thu sắt, ít dùng thực phẩm có chứa axít oxalic.

Sắp xếp bữa ăn cho người bệnh thiếu máu như thế nào?

 - Phối hợp “chay” và “mặn”, dinh dưỡng hợp lý. Bữa ăn hàng ngày có chay có mặn, làm cho thức ăn động vật và thức ăn thực vật bổ sung lẫn nhau.

- Ăn nhiều rau cải và trái cây tươi, có chứa nhiều vitamin C, trái cây tốt nhất dùng sau bữa ăn, có ích cho việc hấp thu sắt.

- Ăn ít, chia nhiều bữa, cố gắng đảm bảo việc cung cấp dinh dưỡng, đối với người bệnh chán ăn càng nên như vậy./.

Mai Liên (tổng hợp)

Phản hồi

Thông tin người gửi phản hồi